Web sitesi fiyatları neye göre değişiyor
Web sitesi fiyatları arasındaki fark, aynı işin farklı fiyatlanmasından çok, farklı işlerin aynı adla anılmasından geliyor. Beş sayfalık bir tanıtım sitesiyle ürün girişleri tamamlanmış bir Shopify mağazası aynı cümleyle isteniyor; aradaki iş yükü kat kat. Fiyatı okumanın yolu, kapsamın hangi kalemlerden oluştuğunu görmekten geçiyor.
Aynı kapsam iki ayrı işletmede farklı sürüyor. Karar verecek kişi sayısı arttıkça revizyon turları uzuyor: tek kişinin onayladığı bir projede iki hafta süren adım, dört ortaklı bir şirkette bir aya çıkabiliyor. Onay zinciri de fiyata giren bir değişken.
Bir de zaman var. Üç haftaya sıkıştırılan bir iş, aynı kapsamın altı haftaya yayılmış halinden pahalıya geliyor; çünkü sıkışan takvim başka işlerin arasına giriyor ve o hafta başka iş alınamıyor. Teslim tarihi de fiyatın parçası olarak konuşulmalı.
Sayfa sayısı ve şablon tekrarı
Maliyeti belirleyen şey sayfa sayısından çok kaç farklı şablon çizileceği. Otuz ürün sayfası tek şablondan üretiliyorsa tasarım tarafı bir sayfa kadar iş; ana sayfa, hizmet sayfası, blog yazısı ve iletişim sayfası ayrı düzen istiyorsa ortaya dört ayrı tasarım çıkıyor. Teklifte sayfa kelimesinin hangisi için kullanıldığı yazılı olmalı.
İçerik hazır mı
Metin ve fotoğraf hazırsa iş yerleştirmeye iniyor. Hazır değilse hizmet sayfalarının kurgulanması, ürün açıklamalarının yazılması ve başlıkların aramaya göre düzenlenmesi ayrı bir kalem oluyor. Samsun'daki işletmelerin çoğunda içerik yarım geliyor: Instagram'da paylaşılmış birkaç fotoğraf ve kafada duran bir hizmet listesi. İçeriği kimin yazacağı belirlenmezse proje tam o adımda bekliyor.
E-ticaret var mı
Sepet, ödeme ve kargo devreye girince iş büyüyor. Shopify ile WooCommerce arasındaki seçim hem aylık gidere hem bakım yüküne doğrudan etki ediyor. Ödeme altyapısı, iyzico ya da banka sanal POS bağlantısı, kargo entegrasyonu ve ilk ürün girişleri ayrı ayrı zaman istiyor. Varyantlı ürünlerde giriş işi ürün sayısından daha hızlı büyüyor.
Entegrasyonlar ve ölçüm
Rezervasyon sistemi, muhasebe programı, pazaryeri bağlantısı, e-posta gönderim aracı ya da CRM: her bağlantı ayrı bir kalem ve her biri sonradan bakım istiyor. GA4 ile Search Console kurulumu, form gönderimi ve telefona tıklamanın ayrı olay olarak işaretlenmesi tekliflerde çoğu zaman görünmüyor. Ölçüm kurulmadığında sitenin işe yarayıp yaramadığı bilinmiyor.
Fotoğraf ve video
Stok görselle kurulan site, aynı sektördeki diğer sitelerin kopyası gibi duruyor. Mekân, ürün ve ekip çekimi ayrı bir gün, ayrı bir kalem. Çarşamba'daki bir üreticinin tesis çekimiyle Atakum'daki bir kafenin iç mekân çekimi aynı ışığı istemiyor; çekim listesinin kapsam belgesinde yer alması gerekiyor.
Hangi altyapı hangi işletmeye uyuyor
Altyapı seçimi hem ilk maliyeti hem yıllık gideri belirliyor. Ürün satmayan bir tanıtım sitesinde WordPress ya da statik bir kurulum yeterli oluyor. İkisinin de barındırma tarafı hafif, ama bakım yükleri farklı: WordPress'te eklenti güncellemesi düzenli iş çıkarıyor, statik kurulumda içerik değişikliği için bir düzenleyiciye ihtiyaç duyuluyor.
Ürün satılıyorsa karar Shopify ile WooCommerce arasında düğümleniyor. Shopify aylık abonelikle geliyor ve altyapı bakımını üstleniyor; WooCommerce lisans ve barındırma tarafında daha esnek ama güncelleme, yedek ve güvenlik sizde kalıyor. Samsun'daki küçük ekiplerde ürün sayısı da az olduğu için abonelik modeli çoğu zaman toplamda ucuza geliyor: sunucu bakımını üstlenecek bir kişi kadroda bulunmuyor.
Pazaryerinde de satan bir işletme için stok senkronizasyonu ayrı bir kalem. Trendyol ve Hepsiburada tarafındaki stokla kendi sitenizdeki stok ayrı yürüdüğünde iptal oranı artıyor ve mağaza puanı düşüyor. Entegrasyon bunu çözüyor, ama aylık gideri olan bir servis gerektiriyor ve bu kalem teklife yazılmalı.
Her yıl tekrar eden kalemler
Bir sitenin maliyeti teslim günü bitmiyor. Yıl boyunca tekrar eden kalemler var ve bunların çoğu ilk teklifte yazılmıyor. Samsun'da toplanan tekliflerde bu satırların ayrı ayrı yazılması istendiğinde iki teklif arasındaki farkın önemli bir kısmının buradan geldiği görülüyor: biri yıllık gideri kapsama almış, diğeri almamış oluyor.
- Alan adı. Yıllık yenileniyor, uzantıya göre değişiyor.
- Barındırma ya da platform aboneliği. Shopify tarafında aylık, kendi sunucusunda yıllık ödeniyor.
- Kurumsal e-posta. Kullanıcı başına aylık bir gider; alan adıyla aynı yerde durması gerekmiyor.
- Tema ve eklenti lisansları. WooCommerce tarafında yenilenmeyen lisans, güncelleme almayan eklenti demek.
- Bakım. Güncelleme, yedek, güvenlik ve küçük içerik değişiklikleri; aylık anlaşma ya da saat başı çalışma olarak kurgulanıyor.
Yıllık toplamı teslimden önce yazmak
Yukarıdaki kalemlerin yıllık toplamını teslimden önce bir kâğıda yazmak gerekiyor. Site açıldıktan aylar sonra gelen ilk yenileme faturası bütçede yer almadığı için sürpriz oluyor; alan adı gibi kritik bir kalem gözden kaçtığında site birkaç gün kapalı bile kalabiliyor.
Ucuz teklifte sonradan çıkan masraflar
Düşük fiyat çoğu zaman dar kapsamdan geliyor ve fark proje ilerledikçe ortaya çıkıyor. En sık görülenler şunlar.
- Revizyon sınırı yazılmamış; ikinci turdan sonrası ek ücretle geliyor.
- Mobil düzen ayrı iş olarak fiyatlanıyor, oysa ziyaretçilerin çoğu telefondan geliyor.
- Metin ve görsel yerleştirme müşteriye bırakılıyor ve panel eğitimi verilmiyor.
- Kaynak dosyalar ile panel şifreleri teslimde verilmiyor; başka bir yazılımcıya geçiş zorlaşıyor.
- Alan adı ve barındırma, işi yapan kişinin hesabında açılıyor. Devir bir sonraki yıl sorun oluyor.
- GA4 mülkiyeti devredilmiyor; site el değiştirince geçmiş veri geride kalıyor.
Listeye çoğu zaman eklenmeyen bir kalem daha var: içerik girişi. Otuz ürünün fotoğrafını, açıklamasını ve fiyatını sisteme kim girecek? Teklifte görünmediğinde bu iş işletmenin üstüne kalıyor ve site teknik olarak hazır olduğu halde haftalarca yayına giremiyor.
Bu maddelerin her biri sözleşmeye tek satırla yazılabiliyor. Samsun'da en sık atlanan satır devir tarafı: alan adı işi yapan kişinin hesabında kaldığında, bir yıl sonra siteyi başka birine taşımak isteyen işletmenin ilk işi o hesaba ulaşmaya çalışmak oluyor. Alan adının işletmenin kendi adına ve kendi kurumsal e-postasıyla açılması bu sorunu baştan bitiriyor.
Kapsamın yazılı olması neden önemli
Kapsam belgesi, iki tarafın aynı işi anladığını gösteren tek kanıt. İçinde sayfa listesi rakamla, kullanılacak altyapı adıyla, teslim tarihi, revizyon sayısı, içerikten kimin sorumlu olduğu, ölçüm kurulumu ve teslimde nelerin devredileceği yer almalı.
Belge onaylanmadan tasarıma başlanmaması iki tarafın da işine geliyor. Sonradan eklenen her sayfa ayrı kalem olarak fiyatlandığında, proje ortasında çıkan ek istekler gecikmeye ve tartışmaya dönüşmüyor. Web tasarım sayfasında bu belgenin nasıl kurulduğu adım adım yazılı.
Belgenin bir işlevi de sonradan gelen talepleri anlamlı hale getirmek. Proje ortasında yeni bir sayfa istemek olağan bir şey; belge varken bu istek ek kalem olarak fiyatlanıp takvime ekleniyor. Belge yokken aynı istek teslim tarihini sessizce ileri itiyor ve kimse ne zaman kaydığını hatırlamıyor.
Teklif ve proforma oluşturucu
Kalemleri satır satır girip yazdırılabilir bir teklif çıkarıyor. Gelen teklifi aynı kalemlere bölerek karşılaştırmak için de kullanılabiliyor.
Teklifleri karşılaştırırken sorulacaklar
- Kaç sayfa ve kaç farklı şablon çizilecek?
- Metni ve fotoğrafı kim hazırlıyor?
- Revizyon hakkı kaç tur ve ne zaman biter?
- Mobil düzen fiyata dahil mi?
- Alan adı, barındırma ve GA4 kimin hesabında açılıyor?
- Teslimde kaynak dosyalar ve panel şifreleri veriliyor mu?
- Yayından sonraki ilk aydaki hatalar kimin sorumluluğunda?
- Bakım dahil mi, ayrı anlaşma mı?
Listeyi teklif isterken göndermek işi baştan kolaylaştırıyor: aynı soruları alan iki stüdyo aynı yapıda cevap veriyor ve karşılaştırma bir tabloya dönüşüyor. Samsun'da fiyat toplayan bir işletme genelde üç ayrı yerden teklif alıyor ve üçü de farklı kalemleri kapsıyor; sorular ortak olduğunda fark fiyatta değil kapsamda görünür hale geliyor. Sorulara cevap vermeyen teklif de kendi başına bir bilgi taşıyor.
Sekiz sorunun cevabı yazılıysa iki teklif gerçekten karşılaştırılabiliyor. Cevaplar sözlü kaldığında fiyat farkı tek başına bir şey anlatmıyor. Hesap tarafını kolaylaştıran ücretsiz araçlar aynı sayfada duruyor; kapsamı birlikte çıkarmak isteyen bir işletme iletişim sayfasından yarım saatlik bir görüşme ayarlayabiliyor.